Tagi Oferty: zboża

Diagnoza i badania mikrobiologiczne

Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności, ze zmianami, będące podstawowym unijnym aktem prawnym formułującym zasady i wymagania europejskiego prawa żywnościowego, zabrania wprowadzania na rynek żywności, która nie jest bezpieczna. Przedsiębiorstwa sektora spożywczego są zobowiązane do wycofania z rynku niebezpiecznej żywności.

W celu zwiększenia stopnia ochrony zdrowia publicznego oraz uniknięcia rozbieżnych interpretacji – w Rozporządzeniu Komisji (WE) nr 2073/2005 z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie kryteriów mikrobiologicznych dotyczących środków spożywczych, ze zmianami, ustalono zharmonizowane kryteria bezpieczeństwa dotyczące oceny produktów żywnościowych pod względem obecności mikroorganizmów chorobotwórczych. Rozporządzenie to, jak również kolejne rozporządzenia zmieniające, ustanawiają odpowiednie kryteria w aspekcie niektórych patogennych mikroorganizmów. Kryteria te służą również do walidacji i weryfikacji procedur HACCP oraz innych środków kontroli higieny.

W świetle przytoczonych aktów prawnych rozróżnia się:

    1. kryteria bezpieczeństwa żywności, czyli wymagania określające akceptację produktu lub partii środka spożywczego, stosowane dla produktów wprowadzanych na rynek. Do tej grupy należą:
      • Salmonella (w tym serogrupy typhimurium i enteritidis),
      • Listeria monocytogenes,
      • Cronobacter spp.,
      • Escherichia coli,
      • Escherichia coli wytwarzające toksynę Shiga (STEC) O157, O26, O111, O103, O145 oraz O104:H4,
      • enterotoksyny gronkowcowe;
    2. kryteria higieny procesu, czyli wymagania pozwalające na akceptację funkcjonującego procesu produkcji. Nie stosuje się ich do produktów wprowadzanych na rynek. Kryteria te określają wskaźnikową wartość zanieczyszczeń, po przekroczeniu których konieczne są działania naprawcze w celu utrzymania higieny procesu na poziomie zgodnym z prawem żywnościowym. Do tej grupy należą:
      • bakterie tlenowych,
      • Enterobacteriacae,
      • Salmonella,
      • Escherichia coli,
      • Campylobacter spp.,
      • Gronkowce koagulazo-dodatnie,
      • Bacillus cereus.

Laboratoria mikrobiologiczne J.S. Hamilton Poland oferują kompleksowe monitorowanie zagrożeń na każdym etapie produkcji, włączając kontrolę środowiska, z zastosowaniem metodyki podanej w polskich normach, zharmonizowanych z normami europejskimi i normami ISO.
Obok badań ujętych w wyżej wymienionych kryteriach wykonujemy także następujące analizy mikrobiologiczne:

  • Bacillus subtilis,
  • Bacillus coagulans,
  • Listeria spp.,
  • Cronobacter spp.,
  • Alicyclobacillus spp.,
  • pleśnie i drożdże,
  • bakterie kwaszące typu mlekowego,
  • bakterie octowe,
  • drobnoustroje tlenowe psychrotrofowe,
  • beztlenowce przetrwalnikujące i nieprzetrwalnikujące, mezo- i termofilne,
  • Clostridium perfringens,
  • Clostridium botulinum,
  • Enterococcus,
  • Pseudomonas,
  • bakterie charakterystyczne w jogurcie,
  • osmofilne pleśnie i drożdże,
  • badania trwałości metodą próby termostatowej.

Obok klasycznych, znormalizowanych metod laboratoria J.S. Hamilton Poland zwalidowały i akredytowały szybkie metody alternatywne, w oparciu o zautomatyzowany system BAX® polegający na wykrywaniu specyficznej sekwencji DNA charakterystycznej dla patogennych drobnoustrojów. Metody te mają zastosowanie do badania żywności, próbek środowiskowych z obszarów produkcji i obrotu żywnością. Za pomocą systemu BAX® możemy oznaczyć obecność takich patogenów jak:

  • Salmonella,
  • Listeria monocytogenes,
  • Escherichia coli O157:H7

oraz w odniesieniu do mięsa i produktów mięsnych, warzyw, owoców i kiełków:

  • Escherichia coli wytwarzające toksynę Shiga (STEC) O157, O26, O111, O103, O145 oraz O104:H4.

W zakresie swoich usług J.S. Hamilton Poland oferuje również szybkie i precyzyjne wykrywanie wirusów obecnych
w żywności gotowej do spożycia, która w trakcie przygotowywania nie jest poddawana obróbce termicznej i nie wymaga zastosowania obróbki termicznej przed spożyciem. Do tych wirusów należą głównie:

  • wirus zapalenia wątroby typu A ( Hepatitis A),
  • norowirusy (znane też jako wirusy Norwalk).

Z wykorzystaniem RT-PCR (reakcji odwrotnej transkrypcji PCR) możemy oznaczyć ich obecność w takich matrycach jak:

  • owoce i ich przetwory,
  • warzywa i ich przetwory,
  • próbki środowiskowe z obszaru produkcji i obrotu żywnością.

W ramach zakresu akredytacji wykonujemy również analizy mikrobiologiczne wody do spożycia, a także badania czystości mikrobiologicznej opakowań przeznaczonych do kontaktu z żywnością.

Badania na mykotoksyny

Mikotoksyny są wtórnymi metabolitami niektórych grzybów pleśniowych głównie: Aspergillus, Penicilium, Fusarium
i Alternaria. Mogą występować w prawie wszystkich produktach spożywanych przez ludzi i zwierzęta. Są to toksyny odporne na procesy technologiczne (np. gotowanie, smażenie, pieczenie, destylację, fermentację) i najczęściej występują w produktach pochodzenia roślinnego, tj. zboża, przetwory zbożowe, warzywa, orzechy. Na rozwój pleśni
i wytwarzanych przez nie mikotoksyn wpływa temperatura i wilgotność powietrza, zawartość wody w surowcu, a także stopień dojrzałości roślin. Poza dużym ryzykiem zagrożenia zdrowia, mikotoksyny mogą powodować poważne straty ekonomiczne. Sytuacja taka może być wynikiem niekorzystnych warunków pogodowych w okresie wegetacji lub zbioru,
a także nieprawidłowego przechowywania produktów. Trzeba przy tym również uwzględnić, że przy zmieniających się warunkach środowiskowych jeden gatunek grzyba pleśniowego może wytwarzać wiele mikotoksyn. Według szacunków FAO mikotoksyny mogą zanieczyszczać do 25 % światowej produkcji żywności, a całkowite ich wyeliminowanie jest celem w zasadzie nieosiągalnym. Aktualnie znanych jest ponad 400 mikotoksyn, z których około 20 stanowi poważne zagrożenie zbiorów będących źródłem pożywienia dla ludzi i zwierząt. W żywności i paszach najczęściej oznaczanymi mikotoksynami są:

  • aflatoksyny B1, B2, G1, G2 (aflatoksyna M1, głównie w mleku i przetworach),
  • ochratoksyna A,
  • trichoteceny (m.in. deoksyniwalenol, T2, HT-2),
  • fumonizyny B1, B2,
  • zearalenon,
  • patulina,
  • alkaloidy sporyszu.

Ich wytwarzanie może zachodzić na różnych etapach produkcji żywności, od wegetacji roślin, poprzez zbiory, do magazynowania zbiorów, czy nawet produktu finalnego. W okresie wegetacji roślin źródłem mikotoksyn są szczepy fitopatogenne grzybów np. z rodzaju Fusarium, natomiast na etapie magazynowania dominują grzyby saprofityczne, przede wszystkim z rodzaju Aspergillus i Penicilium, których aktywność mikotoksyczna zależna jest od nieprawidłowych warunków przechowywania, w efekcie czego wytwarzane mogą być aflatoksyny, ochratoksyna A czy cytrynina (tzw. mikotoksyny magazynowe).

W Rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1881/2006 z dnia 19 grudnia 2006 r. ustalającym najwyższe dopuszczalne poziomy niektórych zanieczyszczeń w środkach spożywczych, ze zmianami, ustanowione zostały najwyższe dopuszczalne poziomy mikotoksyn, stanowiących potencjalne zagrożenie dla zdrowia i życia człowieka. Oprócz najczęściej oznaczanych, podanych powyżej, określono najwyższe dopuszczalne poziomy dodatkowo dla cytryniny.

Badanie zawartości mikotoksyn w żywności i paszach znalazło się w polu szczególnego zainteresowania laboratorium J.S. Hamilton Poland już w latach 60-tych XX wieku, zaraz po pierwszych doniesieniach na temat zagrożenia w Anglii, gdzie odnotowano masowe epidemie drobiu („turkey X disease”) spowodowane zapleśniałą paszą. Na przestrzeni kilku lat Laboratorium opracowało metodę oznaczania aflatoksyn za pomocą wysokosprawnej chromatografii cieczowej.
W miarę rozwoju technik chromatograficznych laboratorium J.S. Hamilton Poland zwalidowało i akredytowało metody analizy mikotoksyn będących przedmiotem monitoringu, stosując różne techniki chromatograficzne:

  • wysokosprawna chromatografia cieczowa z detekcją fluorymetryczną (HPLC-FLD),
  • chromatografia cieczowa sprzężona z tandemową spektrometrią mas (LC‑MS/MS).

Laboratorium wykonuje również badania surowców zielarskich opracowane w oparciu o wymagania Farmakopei Europejskiej w zakresie oznaczania aflatoksyn B1, B2, G1 i G2 i ochratoksyny A.