Diagnoza i badania mikrobiologiczne

Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności, ze zmianami, będące podstawowym unijnym aktem prawnym formułującym zasady i wymagania europejskiego prawa żywnościowego, zabrania wprowadzania na rynek żywności, która nie jest bezpieczna. Przedsiębiorstwa sektora spożywczego są zobowiązane do wycofania z rynku niebezpiecznej żywności.

W celu zwiększenia stopnia ochrony zdrowia publicznego oraz uniknięcia rozbieżnych interpretacji – w Rozporządzeniu Komisji (WE) nr 2073/2005 z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie kryteriów mikrobiologicznych dotyczących środków spożywczych, ze zmianami, ustalono zharmonizowane kryteria bezpieczeństwa dotyczące oceny produktów żywnościowych pod względem obecności mikroorganizmów chorobotwórczych. Rozporządzenie to, jak również kolejne rozporządzenia zmieniające, ustanawiają odpowiednie kryteria w aspekcie niektórych patogennych mikroorganizmów. Kryteria te służą również do walidacji i weryfikacji procedur HACCP oraz innych środków kontroli higieny.

W świetle przytoczonych aktów prawnych rozróżnia się:

    1. kryteria bezpieczeństwa żywności, czyli wymagania określające akceptację produktu lub partii środka spożywczego, stosowane dla produktów wprowadzanych na rynek. Do tej grupy należą:
      • Salmonella (w tym serogrupy typhimurium i enteritidis),
      • Listeria monocytogenes,
      • Cronobacter spp.,
      • Escherichia coli,
      • Escherichia coli wytwarzające toksynę Shiga (STEC) O157, O26, O111, O103, O145 oraz O104:H4,
      • enterotoksyny gronkowcowe;
    2. kryteria higieny procesu, czyli wymagania pozwalające na akceptację funkcjonującego procesu produkcji. Nie stosuje się ich do produktów wprowadzanych na rynek. Kryteria te określają wskaźnikową wartość zanieczyszczeń, po przekroczeniu których konieczne są działania naprawcze w celu utrzymania higieny procesu na poziomie zgodnym z prawem żywnościowym. Do tej grupy należą:
      • bakterie tlenowych,
      • Enterobacteriacae,
      • Salmonella,
      • Escherichia coli,
      • Campylobacter spp.,
      • Gronkowce koagulazo-dodatnie,
      • Bacillus cereus.

Laboratoria mikrobiologiczne J.S. Hamilton Poland oferują kompleksowe monitorowanie zagrożeń na każdym etapie produkcji, włączając kontrolę środowiska, z zastosowaniem metodyki podanej w polskich normach, zharmonizowanych z normami europejskimi i normami ISO.
Obok badań ujętych w wyżej wymienionych kryteriach wykonujemy także następujące analizy mikrobiologiczne:

  • Bacillus subtilis,
  • Bacillus coagulans,
  • Listeria spp.,
  • Cronobacter spp.,
  • Alicyclobacillus spp.,
  • pleśnie i drożdże,
  • bakterie kwaszące typu mlekowego,
  • bakterie octowe,
  • drobnoustroje tlenowe psychrotrofowe,
  • beztlenowce przetrwalnikujące i nieprzetrwalnikujące, mezo- i termofilne,
  • Clostridium perfringens,
  • Clostridium botulinum,
  • Enterococcus,
  • Pseudomonas,
  • bakterie charakterystyczne w jogurcie,
  • osmofilne pleśnie i drożdże,
  • badania trwałości metodą próby termostatowej.

Obok klasycznych, znormalizowanych metod laboratoria J.S. Hamilton Poland zwalidowały i akredytowały szybkie metody alternatywne, w oparciu o zautomatyzowany system BAX® polegający na wykrywaniu specyficznej sekwencji DNA charakterystycznej dla patogennych drobnoustrojów. Metody te mają zastosowanie do badania żywności, próbek środowiskowych z obszarów produkcji i obrotu żywnością. Za pomocą systemu BAX® możemy oznaczyć obecność takich patogenów jak:

  • Salmonella,
  • Listeria monocytogenes,
  • Escherichia coli O157:H7

oraz w odniesieniu do mięsa i produktów mięsnych, warzyw, owoców i kiełków:

  • Escherichia coli wytwarzające toksynę Shiga (STEC) O157, O26, O111, O103, O145 oraz O104:H4.

W zakresie swoich usług J.S. Hamilton Poland oferuje również szybkie i precyzyjne wykrywanie wirusów obecnych
w żywności gotowej do spożycia, która w trakcie przygotowywania nie jest poddawana obróbce termicznej i nie wymaga zastosowania obróbki termicznej przed spożyciem. Do tych wirusów należą głównie:

  • wirus zapalenia wątroby typu A ( Hepatitis A),
  • norowirusy (znane też jako wirusy Norwalk).

Z wykorzystaniem RT-PCR (reakcji odwrotnej transkrypcji PCR) możemy oznaczyć ich obecność w takich matrycach jak:

  • owoce i ich przetwory,
  • warzywa i ich przetwory,
  • próbki środowiskowe z obszaru produkcji i obrotu żywnością.

W ramach zakresu akredytacji wykonujemy również analizy mikrobiologiczne wody do spożycia, a także badania czystości mikrobiologicznej opakowań przeznaczonych do kontaktu z żywnością.

Badania na obecność GMO

Żywność genetycznie modyfikowana to żywność wyprodukowana z/lub zawierająca składniki wyprodukowane z GMO. Żywność GMO może zostać dopuszczona do sprzedaży tylko wtedy, gdy potwierdzono, że:

  • nie przedstawia zagrożenia dla zdrowia,
  • nie wprowadza konsumentów w błąd,
  • nie ma mniejszej wartości odżywczej niż jej odpowiednik niezmodyfikowany genetycznie.

Laboratorium J.S. Hamilton Poland wykonuje analizy żywności i pasz pod kątem wykrywania genetycznych modyfikacji zgodnie z prawem europejskim. Rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 września 2003 r. w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy, ze zmianami nakłada obowiązek oznakowania wszystkich produktów spożywczych i pasz zawierających/składających się i produkowanych z GMO. Próg zawartości GMO nakazujący oznakowanie został ustalony na poziomie 0,9%. Zawartość GMO poniżej tego progu jest uznawana za przypadkową lub technicznie nie do uniknięcia i nie musi być wykazywana w oznakowaniu.

W przypadku produktów zawierających lub składających się z GMO należy na etykietach wskazać tę informację zgodnie z Rozporządzeniem (WE) nr 1830/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 września 2003 r. dotyczącym możliwości śledzenia i etykietowania organizmów zmodyfikowanych genetycznie oraz możliwości śledzenia żywności
i produktów paszowych wyprodukowanych z organizmów zmodyfikowanych genetycznie i zmieniającym dyrektywę 2001/18/WE, ze zmianami, Artykuł 4, litera B „Etykietowanie”. Możliwe jest także, po spełnieniu wymagań ustanowionych w Ustawie z dnia 13 czerwca 2019 r. o oznakowaniu produktów wytworzonych bez wykorzystania organizmów genetycznie zmodyfikowanych jako wolnych od tych organizmów (Dz. U. 2019 poz. 1401), oznakowanie żywności lub pasz jako wolnej od GMO. Znaki graficzne, możliwe do zastosowania w oznakowaniu żywności i pasz wolnych od GMO, reguluje Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 listopada 2019 r. w sprawie znaków graficznych, które stosuje się w celu oznakowania żywności i pasz jako wolnych od organizmów genetycznie zmodyfikowanych (Dz. U. 2019 poz. 2236).

Laboratorium J.S. Hamilton Poland wykonuje badania w kierunku wykrywania i ilościowego oznaczania GMO w trzech etapach, stosując technikę real-time PCR:

  • etap I – badania przesiewowe (screeningowe) – ten etap badania obecności GMO polega na detekcji elementów konstruktów genetycznych najczęściej wykorzystywanych przy tworzeniu roślin GMO. Na tym etapie wykrywana jest obecność promotora 35S, terminatora NOS i promotora FMV oraz elementów pat, bar, EPSPS;
  • etap II – badanie jakościowe pod kątem modyfikacji soi/rzepaku/kukurydzy – w zależności od składu próbki.              W laboratorium J.S. Hamilton Poland możemy wykonać następujące badania jakościowe GMO:
    • GMO – soja (RR, RR2, A2704-12, A5547-127),
    • GMO – kukurydza (BT11, BT176, T25, GA21, TC1507, MON810, MON88017,
    • kukurydza NK603 jakościowo,
    • kukurydza MON89034 jakościowo,
    • RT-73 rzepak jakościowo,
  • etap III – badanie ilościowe obejmujące oznaczenie zawartości roślin GMO (RR soja, RR2 soja, rzepak RT-73, kukurydza MON810, kukurydza NK603).

 

Opakowania do żywności w obiegu zamkniętym

Dążąc do powstrzymania kryzysu klimatycznego, Unia Europejska stara się promować przejście na gospodarkę o obiegu zamkniętym, w której produkty zużywają mniej surowców, zawierają więcej materiałów pochodzących z recyklingu i są łatwe w recyklingu lub ponownym użyciu. W ramach tego dążenia Komisja Europejska chce zapewnić, aby wszystkie opakowania na rynku UE nadawały się do ponownego użycia lub recyklingu w ekonomicznie opłacalny sposób do 2030 roku. Stosowanie tworzyw sztucznych pochodzących z recyklingu, zwłaszcza materiałów mających kontakt z żywnością, jest trudne, jednak konieczne ze względu na obawy dotyczące wpływu tworzyw sztucznych na środowisko. Cele zrównoważonego rozwoju i dążenie do gospodarki o obiegu zamkniętym to rosnące zapotrzebowanie na wszystkie materiały pochodzące z recyklingu, w szczególności tworzywa sztuczne wykorzystywane do produkcji opakowań. Zarówno wymagania konsumentów, jak i zmiany legislacyjne nakazują wybór  producentów ograniczających jednorazowe tworzywa sztuczne i posiadających wdrożony system gospodarki o obiegu zamkniętym.

CO TO JEST PCR?

Materiały PCR, to tworzywa sztuczne pochodzące z odzysku i poddane procesowi recyklingu, czyli ponownemu przetworzeniu. W największym stopniu pochodzą one od konsumentów, ze zużytych opakowań z tworzyw sztucznych, które konsument wyrzuca do kosza. W skład strumienia takich odpadów wchodzą: opakowania po produktach spożywczych, opakowania po kosmetykach, chemii gospodarczej i lekach. W związku z tym stanowią one mieszankę takich tworzyw jak: LDPE, HDPE, PP, PS, PET, laminaty i inne tworzywa sztuczne.

DLACZEGO TWORZYWA PCR?

Obecnie Unia Europejska kładzie duży nacisk na zwiększenie wykorzystania tworzyw z recyklingu w tym tworzyw PCR do produkcji opakowań. Powodem takiego podejścia jest chęć ograniczenia ilości odpadów trafiających na wysypiska i zmniejszenia oddziaływania odpadów na środowisko naturalne. Zgodnie z Dyrektywą Single Use Plastic z 2019r. od 2025 r. butelki PET na napoje mają zawierać co najmniej 25 % tworzyw sztucznych pochodzących z recyklingu. Od 2030 r. butelki PET na napoje mają zawierać co najmniej 30 % tworzyw sztucznych pochodzących z recyklingu. Jednocześnie rynek opakowań produktów spożywczych i kosmetycznych dąży do wyprodukowania opakowań z jak największym udziałem materiału PCR. Jest to trend utrzymujący się do kilku lat. Na rynku są już dostępne opakowania wykonane w 100% z PCR.

BEZPIECZEŃSTWO TWORZYW PCR W KONTAKCIE Z ŻYWNOŚCIĄ

Zgodnie z Rozporządzeniem (WE) 1935/2004 każdy materiał do kontaktu z żywnością musi być w przewidywalnych warunkach użytkowania bezpieczny dla końcowego odbiorcy czyli konsumenta. Rozporządzenie (UE) 1934/2004 definiuje to bezpieczeństwo jako:

  • brak uwalniania substancji chemicznych ponad bezpieczne limity,
  • brak zmian w składzie żywności,
  • brak zmian cech organoleptycznych żywności.

Tworzywa sztuczne z recyklingu przeznaczone do kontaktu z żywnością, powinny również spełniać wymagania stawiane przez Rozporządzenie Komisji (WE) nr 282/2008. Aktualnie trwają prace nad nowelizacją tego rozporządzenia. Obecny stan prawny wymaga stosowania tworzyw PCR z barierą funkcjonalną. Powyższe wymagania można stosować także do opakowań przeznaczonych do kosmetyków.

Wytwórca opakowania musi zapewniać stały nadzór nad całym procesem produkcji i składem końcowego wyrobu.

Z tego powodu stosowanie tworzyw PCR wiąże się z dodatkowym ryzykiem. Do najważniejszych należy zaliczyć możliwość zanieczyszczenia głównego tworzywa domieszkami innych materiałów. W końcowym produkcie mogą znaleźć się substancje niedopuszczone do bezpośredniego kontaktu z żywnością, tj. farby drukarskie, kleje, lakiery, powłoki. W tworzywach PCR mogą znaleźć się substancje powszechnie uważane za szkodliwe i niepożądane takie jak: bisfenole, ftalany, metale ciężkie, substancje SVHC i inne. Należy pamiętać, że partie produkcyjne mogą znacząco różnić się od siebie. Z tego powodu należy znacząco zwiększyć zakres i częstotliwość wykonywanych badań. Firma J.S. Hamilton Poland oferuje szeroki wachlarz analiz pozwalający na zapewnienie bezpieczeństwa produkowanych tworzyw PCR.

Bezpieczeństwo materiałów mających kontakt z żywnością wymaga zatem oceny bezpieczeństwa, ponieważ do żywności mogą migrować niebezpieczne substancje pochodzące z PCR. Materiały takie powinny być wytwarzane zgodnie z przepisami UE, w tym z dobrymi praktykami produkcyjnymi, tak aby ewentualny transfer szkodliwych składników do żywności nie budził obaw o bezpieczeństwo, nie zmieniał składu żywności w niedopuszczalny sposób ani nie miał negatywnego wpływu na jakość żywności (np. smak i/lub zapach). Z tego powodu należy znacznie zwiększyć zakres i częstotliwość badań. J.S. Hamilton Poland oferuje szeroki zakres analiz zapewniających bezpieczeństwo produkowanych materiałów PCR.

OFERTA:

  • Doradztwo merytoryczne dotyczące materiałów PCR w kontakcie z żywnością
  • Propozycja zoptymalizowanych planów badań w celu weryfikacji zgodności i bezpieczeństwa PCR
  • Przegląd dokumentów, deklaracji zgodności, weryfikacji surowców
  • Ocena zgodności w oparciu o EU 10/2011
  • Ocena ryzyka toksykologicznego m.in. metodą TTC concept
  • Migracja globalna i specyficzna na zgodność z Rozporządzaniem 10/2011
  • Badania substancji dodanych w sposób niezamierzony (NIAS):
    • Headpsace-GC/MS Screening
    • GC/MS Screening
    • LC-QToF-MS Screening
    • ICP-MS Screening
    • Pierwszorzędowe Aminy Aromatyczne (PAAs)
  • Badania substancji:
    • Metale
    • Bisfenole
    • Ftalany
    • Alkilofenole
    • Perfluorowane związki alkilowe (PFAS)
    • Chlorowane parafiny (LCCP, MCCP, SCCP)
    • Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (WWA)
    • Oleje mineralne
    • Fotoininicjatory, akrylany i inne składniki farb drukarskich
    • Polibromowane bifenyle (PBB) i polibromowane etery difenylowe (PBDE)
    • Związków cynoorganiczne
    • Pozostałe substancje SVHC